nepal life

“झीगु भाषा–संस्कार–तजिलजि म्वानाच्वंसां जक झीगु देय् नेपाः दइ” –एन्जिला श्रेष्ठ

(म्येहालामि एन्जिला श्रेष्ठ नेपालभाषा व खस भाय्या संगीत ख्यलय् न्हूगु नां मखु । स्वीदँ न्ह्यःनिसें हे वय्कलं संगीत ख्यलय् पलाः न्ह्याकादीगु खः । सन् १९७४ जनवरी १४ तारिखया दिं येँया महाबौद्ध असनय् जन्म जुयादीम्ह म्येहालामि एन्जिला श्रेष्ठं २०५७ सालय् रविन्द्र श्रेष्ठलिसे ब्याहा यानादिल । थौंकन्हय् एन्जिला श्रेष्ठ येँया जोरपाटीइ च्वनादी ।

संगीतय् बि.ए. यानादीम्ह म्येहालामि एन्जिला श्रेष्ठयात म्ये हालेगु लिसेलिसें प्याखं हुलेगु, ब्वनेगु, च्वयेगुलिसें स्केटिङ म्हितेगु अतिकं यः ।

थः मां व मदुम्ह संगीतकार मदन परियारया हःपालं थुगु संगीत ख्यलय् पलाः तयादीम्ह एन्जिला क्लासिक व सेन्टिमेन्टल म्यूजिकया पारखी खः । अथेहे, वय्कःयात यःपिं म्येहालामिपिं अरुणा लामा, कर्णदास, लता मंगेशकरपिं खः ।

सन् १९८५ स दकले न्हापां रेडियो नेपालय् मचाम्ये हालादीम्ह एन्जिलां दकले न्हापां ‘चोट’ संकिपाय् ‘क बाट कछुवा’ बोलया म्येय् पुचः म्ये हालादीगु खः ।

वय्कःया न्हापांगु याकः म्येचाः सन् २००३ स ‘रागिनी’ नांया म्येचाः पिदंगु खःसा आःतकया दुने वय्कःया २२ गू एल्बम पिदने धुंकल । वय्कलं आःतकया दुने ३०० पुं मल्याक खस, नेवाः, हिन्दी, पञ्जाबी म्येत हालादी धुंकल ।

एन्जिलाया न्हापांगु भिज्युअल म्ये २००३ पाखे ‘चिठी पठाउँछु...’ बोलया म्ये खः । वय्कलं नेपाःया पोखरा, नारायणगढ, नेपालगञ्ज, सोलुखुम्बुलिसें विदेशय् बम्बई, इंग्ल्याण्ड, स्कटल्याण्ड, स्वीजरल्याण्ड, बेइजिङ चाइना भ्रमण यानादी धुंकल ।

एन्जिलां थीथी कल्चर प्रोग्रामय् थीथी सिरपाः त्याकादीगु दुसा एनवाइसी सेलिब्रेटी सिंगर अफ दि इयर २००६ यूकेया उपाधि तकं त्याकादी धुंकल ।

एन्जिला श्रेष्ठया ‘रिभाइभल’ नांया म्येचाः सने २०१४ स पिदंगु खः । वय्कःया न्हापांगु नेपालभाषाया रिकर्डेड म्ये सन् १९८९ स पिदंगु ‘लँय् वःम्ह मय्जु’ म्येचाः दुनेया ‘बसन्त ऋतु...’ बोलया म्ये खः । वय्कःया लोकंह्वाःगु नेपालभाषाया म्ये जनकवि दुर्गालाल श्रेष्ठं च्वयादीगु व लोकंह्वाःम्ह संगीतकार न्ह्यू बज्राचार्यं लय् चिनादीगु ‘कःसि च्वंगु गमला...’ बोलया म्ये खः ।

वय्कःया दकले न्हापांगु नेपालभाषाया म्येया म्यूजिक भिडियो बि.सं. २०६९ कार्तिक २० गते ‘छ हे वइगु...’ बोलया म्येया म्यूजिक भिडियो छायांकन जूगु खः । एन्जिला श्रेष्ठया सः ‘नासः’ नांया नेपालभाषा नन् स्टप रिमिक्स म्येचाः दुने नं दुथ्यानाच्वंगु दु ।

म्येहालामि एन्जिला श्रेष्ठया म्येत म्येचाः ‘विना मौसमको बर्षात–१ व २, लँय् वःम्ह मय्जु, प्रेम स्पर्श, बिर्सनै सकिनँ, यौवन, नेपत्थ्य, घायल, क्रियशन, अमृताञ्जली, ग्वय् स्वांमाः, नासः, अचानक, हाई भोल्टज, मय्जु लानिझ्याः, सुनपंखी चरी, जीवन सन्देश, खैर रंगले पंजाब (पंजाबी), नाच (हिन्दी रिमिक्स), स्वतिकि, छ्यनय् तकुस्वां’ दुने दुथ्यानाच्वंगु दुसा याकः म्येचाः ‘रागिनी’ व ‘रिभाईभल’ पिदने धुंकूगु दु । अथेहे, चोट संकिपाय् क बाट कछुवा व तिलहरी संकिपाय् प्यारोडी म्ये हालादीगु दु । अथेहे, भिडियो संकिपा माटो बोल्छ व नेवाः संकिपा पपु मदुम्ह झंगः दुने नं एन्जिला श्रेष्ठं सः बियादीगु दु ।

वय्कः मय्जु म्येहालामि एन्जिला श्रेष्ठलिसेया खँल्हाबल्हा थन बःचा हाकलं न्ह्यब्वयाच्वना ।)

एञ्जिला जु, थौंकन्हय् छि छु यानाच्वना दिया ?

जि नेपालभाषाया याकः म्येचाः पिथनेगु नितिं म्ये रिकर्ड यायेगुलि पलाः तयाः च्वनागु दु । लिसें थीथी सांगितिक ज्याझ्वलय् ब्वति कयाच्वनागु दु ।

नेपालभाषा संगीत ख्यः गथे जुयाच्वंगु खंका दिया ?

जिगु ३० दँया संगीत ख्यःया अनुभवं आः वयाः नेपालभाषा संगीत ख्यः नं अतिकं च्वछायेबहः कथं न्ह्यःने वनाच्वंगु दु धैगु अनुभव जिं कया । छाय् धाःसा थौंकन्हय्या मनूतसें थःगु तजिलजि, भाषायात यक्व हे माया मतिना याःगु खनाच्वना जिं ।

नेपालभाषाया म्येसिबें खस भाय्या अप्वः म्ये दु छिगु, छाय् थें ?

जि थः माभाय्, थःगु तजिलजियात माया याइम्ह कलाकार खः । व सिबें न्ह्यः जि छम्ह कलाकार जुयागुलिं व भाषाया म्ये हालेमखु, थ्व भाषाया म्ये हालेमखु धकाः धाये मिले मजुनि । जिं ला हिन्दी, पंजाबी, गुजराती, सुहैली(केन्यन) भाषाया नं म्ये हाला । लन्डन च्वनागु इलय् हिन्दी व पंजाबी भाषाया नं म्येचाः पिदंगु दु जिगु । छुकी यक्को अफर वल उकी यानागु खः । 

गबलेनिसें छि संगीत ख्यलय् पलाः तयादिया ?

जिं २०४१ सालपाखें ’तिलहरी’ खस संकिपापाखें संगीत ख्य्लय् पलाः न्ह्याकागु खः ।

छिगु न्हापांगु नेपालभाषाया म्ये छु खः ?

जिगु न्हापांगु याकःम्ये नेपालभाषाया म्येचाः ‘लँय् वःम्ह मय्जु’ दुनेया म्ये ‘बसन्त ऋतुइ सिमाय् चुली’ खः । उगु म्येया च्वमि व लय् चिनामि विजय श्रेष्ठजु खः ।

छिं संगीत गन सयेका दिया ?

जिं दकलें न्हापा ’नेपाल एकेडेमि’पाखें संगीत सयेकाःगु खः । अम्बर गुरुङ, दीप श्रेष्ठ व ज्ञानु राणालिसे । वधुंकाः ’पद्मकन्या कलेज,  दिव्य खालिङ, साधना कला केन्द्रपाखें प्रकाश गुरुङजु नाप नं सयेकेगु न अवसर कया ।

छिगु न्हापांगु म्यूजिक भिडियो छु खः ?

खस भाषाया ‘चिट्ठी पठाउँछु’ जिगु न्हापांगु म्युजिक भिडियो खः । नेपालभाषापाखें ‘छ हे वइगु’ न्हापांगु म्युजिक भिडियो खः ।

सुलिसे ब्याहा यानादिया ?

जिगु ब्याहा २०५७ सालय् भाजु रविन्द्र श्रेष्ठनाप जूगु खः ।

संगीत बाहेक छिगु मेगु ज्या छु खः ?

संगीत वाहेक जिं थःगु नेपाली भ्वँया विजिनेसय् ग्वाहालि यानाच्वना ।

संगीत ख्यः ब्यवसायीकरण जूथें ताः कि मताः छितः ?

जु ला जुइतिनी, थथें हे जुयाच्वंसा । तर अझ नं ५–६ दँ मालितिनि जिगु ल्याखं नेपालभाषा संगीत ख्यः ब्यवसायीकरण जुइत ।

छि सु कलाकारपाखें प्रभावित जुयादिया ?

जि सपना परियार पाखें प्रभावित जुगु ख।

नेवाः अनलाईनन्यूज स्वकुमि व ब्वनामिपिन्त छिं छु धयादी ?

झी नेवाःत थःगु भासं न्वःवायेत मछाः, थः मस्तय्त थःगु मांभाय् स्यनाः मदियासा स्यनादिसँ । झीगु भाषा, संस्कार, तजिलजि म्वानाच्वंसां जक झीगु देय् नेपाः दइ ।

–न्ह्यब्वःम्ह ः ललेन्द्र शाक्य

(थन क्लीक यानाः एन्जिला श्रेष्ठया म्यूजिक भिडियो स्वयादिसँ)


(थन क्लीक यानाः एन्जिला श्रेष्ठया म्यूजिक भिडियो स्वयादिसँ)