nepal life

सिइके बहःगु खँ –चाणक्य नीति

नेवा: अनलाइन न्युज | २०७३ फाल्गुण १८, बुधबार १६:२९:३७

–   छुया, दाया, ध्यना लुँ भिं गभिं पारख यानाः स्वये थें हे कुल, शील व ज्यां मनू पारख याना स्वयेमाः ।
– ज्या ब्वया सेवक भिंमभिं स्वयेगु, दुःख जुइबलय् दाजु किजा भिं मभिं स्वयगु, तःधंगु विपत्ति जुइबलय् पासापिं म्हसीकेगु, धन मदइ बलय् कला थ जू मजू स्वयेगु ।
– सेवक धयाम्ह भिंम्ह नं दु, मभिंम्ह नं दु । अकिं सेवकतय्त जुजुं भिं मभिं स्वया उत्थें ज्या छ्यलेमाः । भिंम्हसित भिंगु ज्याय्, थिक्कचाम्हसित थिक्कचागु ज्याय्, अभिंम्हसित अभिंगु ज्यायगु तयेमाः ।
– अलसिम्ह, खँ जाम्ह, छाम्ह, थ्यथा, ब्यसनी, इथिम्ह न्ह्याको बिउसां सन्तोष मजुइम्ह, भक्ति सेवकयात जुजुं तोता छ्वयेमा ।
– सेवकं नं उपग्रम्ह जुजुयात तोता छ्वयेमा, उग्रम्हसिकं कवेम्ह जुजुयाता तोता छ्वयेमाः, कवयेम्हसिनं विवेक मदुम्ह जुजुया तोता छ्वयेमाः । विवेक मदुम्ह सित सेवा यात कि सेवा जक सित्तिं वनी ।
– विपत्ति जुइलय् मदुम्ह कला, मुर्खम्ह काय, ब्वयागु ज्या मयाइम्ह सेवक, माया मदुपिं थथिति, थुमित तोतां छ्वल धाःसा हे जक सुख सी ।
– मित्र धयाम्ह सुं मरु, प्रीतिम्ह धयाम्ह नं सुं मरु । मित्र व शत्रु ज्यां जक सी दइ ।
– ज्या काय् दुम्हसित जक लोकं ययेकी, द्योयागु भक्ति याइम्हसित ययेकी मखु । दुरु मत्वंकल कि गथे साचां मासायात वास्ता याइमखु अथे हे ।
– ब्यसनी जूम्हसिया न्ह्यः वइमखु, संतोष मजुम्हसिया रति सुख दइमखु, दरिदरम्हसिनं सुख सीमखु, मभिंम्ह मनुखं क्षमा याये सइमखु ।
– बमलाम्हसिया बल जुजु, मचातय् बल ख्वयेगु, मुर्खया बल नोमवासे सुमुक च्वनेगु, खुँया बल असत्य खँ ल्हायेगु ।
– खुँ याके मान दइ मखु, दुर्जनयाके क्षमा दइमखु । वेश्यायाके स्नेह दइमखु । छिनालयाके सत्य दइमखु ।
–अनाथ बालक, दरिदर, ज्याथ, तपस्वी, अन्या जूम्ह – थुपिं न्याम्हसित जुजु बाहिकं सुं मरु ।
– रोगी जुया च्वंम्हसित, धन मदयाच्वंम्हसित, शत्रुं ख्याचो बिचा तःम्हसित, नुगलय् शोकं दग्ध जुया च्वंम्हसित वासः धयागु हे भिंम्ह मनूयागु ख्वाः स्वया च्वनेगु ।
– रोग जुया च्वनीबलय्, विपत्ति जुइबलय्, नय मखनीबलय्, शत्रुनाप ल्वापु जुइबलय्, राजद्वारय् च्वनेबलय्, सुं सिना च्वनीबलय् गुम्ह मनुखं बिचाः याना च्वनी व हे इष्ट व थथिति जुइ ।
– गुगु भावनां मनुखं ज्या याइ व हे अनुसारं वयागु ज्या शुद्ध जुइ । चुपा जक नयेगु धयां मजिउ । कलायात नं चुपा नइ, म्ह्याय्यात नं चुपा नइ । ज्या छगू हे जुया नं भावना पाः ।
– सिँइ, लोँहतय् व चाय् द्यो मदु । भावना दुथाय् जक द्यो दइ । अकिं भाव तःधं ।
– शिष्यया द्यो खः गुरु । गुरुया द्यो ज्ञान । मिसाया द्यो भात । सकल लोकया द्यो ब्राम्हण ।
– ब्राम्हणयात मिथें भापे । गुरुयात द्योथें भापे । मांयात पृथ्वीथें भापे । मित्रयात पुत्रथें भापे ।
– ब्रँम्हणया गुरु मि । प्यता जातयां गुरु ब्राम्हण । मिसाया गुरु भात । अभ्यासगत सकस्यां गुरु खः ।